دانشگاه تبریز نشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی 2588-5057 8 4 2026 05 22 Investigating Smart Marketing Utilizing Export Capacities in the Free Trade Zones of the Country بررسی بازاریابی هوشمند با بهره‌گیری از ظرفیت‌های صادراتی در مناطق آزاد تجاری کشور 217 238 21691 10.22034/jiba.2026.70629.2397 FA ابراهیم زارع پور نصیرآبادی استادیار، گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران 0000-0002-0205-9757 علیرضا نیکخواه دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت بازرگانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران زهره السادات دعائی دانشجوی دکتری مدیریت بازرگانی، پردیس بین‌المللی کیش، دانشگاه تهران، تهران، ایران Journal Article 2026 03 03 The present study was conducted with the aim of studying smart marketing by utilizing export capacities in the country's free trade zones. This study is classified as cross-sectional survey research in terms of its applied purpose and in terms of the method and time frame of data collection. The statistical population includes managers and experts of the country's free trade zones. Using the Cohen power analysis method, the sample size was estimated at 135 people and the sampling was done by simple random sampling. The data collection tool was a researcher-made questionnaire that included questions related to different dimensions of smart marketing and export capacities. To assess the validity of the questionnaire, face validity methods (using the opinions of the referees), convergent validity (with a value above 0.5) and divergent validity were used. Also, the reliability of the questionnaire was evaluated as desirable by estimating Cronbach's alpha, R coefficient and composite reliability (with values above 0.7). Data analysis was performed using the partial least squares (PLS) method. The results showed that the smart export marketing strategy can have a positive impact on improving the financial and non-financial performance of the country's free trade zones. These findings indicate that by applying smart methods in marketing, it is possible to optimize export processes and increase competitiveness in international markets. Finally, it is suggested that the managers of the country's free trade zones should focus on developing smart marketing strategies, while exploiting existing capacities, to strengthen their position in global markets. Also, there is a need for further research on the impact of environmental and cultural factors on the success of these strategies. مطالعه حاضر با هدف بررسی بازاریابی هوشمند با بهره‌گیری از ظرفیت‌های صادراتی در مناطق آزاد تجاری کشور انجام شد. این مطالعه از نظر هدف کاربردی و از نظر روش و بازه زمانی گردآوری داده‌ها، به‌عنوان یک پژوهش پیمایش-مقطعی طبقه‌بندی می‌شود. جامعه آماری شامل مدیران و کارشناسان مناطق آزاد تجاری کشور است که با استفاده از روش تحلیل توان کوهن، حجم نمونه 135 نفر برآورد شد و نمونه‌گیری به‌صورت تصادفی ساده انجام گردید. ابزار گردآوری داده‌ها، پرسشنامه‌ای محقق‌ساخته بود که شامل سوالات مرتبط با ابعاد مختلف بازاریابی هوشمند و ظرفیت‌های صادراتی می‌باشد. برای ارزیابی روایی پرسشنامه، از روش‌های روایی صوری (با استفاده از نظرات داوران)، روایی همگرا (با مقدار بالای 5/0) و روایی واگرا استفاده شد. همچنین، پایایی پرسشنامه نیز با برآورد آلفای کرونباخ، ضریب رو و پایایی ترکیبی (با مقادیر بالای 7/0) مطلوب ارزیابی گردید. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش حداقل مربعات جزئی (PLS) انجام شد. نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که استراتژی هوشمندی بازاریابی صادرات می‌تواند به‌طور مثبت بر بهبود عملکرد مالی و غیرمالی مناطق آزاد تجاری کشور تأثیرگذار باشد. این یافته‌ها حاکی از آن است که با به‌کارگیری روش‌های هوشمند در بازاریابی، می‌توان به بهینه‌سازی فرآیندهای صادراتی و افزایش رقابت‌پذیری در بازارهای بین‌المللی دست یافت. در نهایت، پیشنهاد می‌شود که مدیران مناطق آزاد تجاری کشور با تمرکز بر توسعه استراتژی‌های بازاریابی هوشمند، ضمن بهره‌برداری از ظرفیت‌های موجود، به تقویت جایگاه خود در بازارهای جهانی بپردازند. همچنین، نیاز به تحقیقات بیشتر در زمینه تأثیر عوامل محیطی و فرهنگی بر موفقیت این استراتژی‌ها احساس می‌شود. https://jiba.tabrizu.ac.ir/article_21691_cb4ac4f3fcad71076a18f94bbeb0e4a8.pdf