دانشگاه تبریزنشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی2588-50572220190622The Effect of Foreign Direct Investment on Institutional gap between Iran and Selected Countriesتأثیر سرمایهگذاری مستقیم خارجی بر شکاف نهادی بین ایران و کشورهای منتخب120906710.22034/jiba.2019.9067FAمحمدرضاسلمانی بی شکاستادیار دانشکده اقتصاد ، مدیریت و بازرگانی دانشگاه تبریز0000-0002-9585-2710زهراکریمیدانشیار دانشکده اقتصاد، مدیریت و بازرگانی دانشگاه تبریزاولدوزمعصومیکارشناس ارشد اقتصاد دانشگاه تبریزفرانکباستاندانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه تبریزJournal Article20180714In recent decades, the flow of foreign direct investment has been more visible in the global economy, and its impact on other factors including the institution is considered. The aim of this study is investigating the effects of foreign direct investment on institutional gaps between Iran and selected countries during the period 2001-2017. For this purpose, panel data method and generalized least squares approach have been used for selected countries. The results of the study show that foreign direct investment has a significant and negative effect on the institutional gap. The population variable in the host country (Iran) has a significant and negative effect on the institutional gap, but in the selected countries has a non-significant and positive effect on the institutional gap. The economic growth in the host country (Iran) has a negative and non-significant effect and in selected countries it has a positive and significant effect on the institutional gap. The geographical distance has a significant and positive effect on the institutional gap between Iran and selected countries.در طی دهههای اخیر، جریان سرمایهگذاری مستقیم خارجی در اقتصاد جهانی بیشتر نمایان شده است و تأثیر آن روی سایر مولفهها از جمله نهادها مورد توجه قرار گرفته است. هدف این مطالعه بررسی تأثیر جریان سرمایهگذاری مستقیم خارجی روی شکاف نهادی ایران و کشورهای منتخب طی دوره زمانی 2001-2017 میباشد. بدین منظور از روش دادههای تابلویی و رهیافت حداقل مربعات تعمیم یافته برای کشورهای منتخب استفاده شده است. نتایج بررسی نشان میدهد که متغیر سرمایهگذاری مستقیم خارجی تأثیر معنیدار و منفی بر شکاف نهادی دارد. متغیر جمعیت در کشور میزبان (ایران) تأثیر معنیدار و منفی بر شکاف نهادی دارد ولی متغیر جمعیت در کشورهای منتخب تأثیر بیمعنی و مثبت بر شکاف نهادی دارد. متغیر رشد اقتصادی در کشور میزبان (ایران) تاثیر منفی و غیرمعنیدار و در کشورهای منتخب تأثیر مثبت و معنیدار بر شکاف نهادی دارد و متغیر فاصله جغرافیایی تأثیر معنیدار و مثبت بر شکاف نهادی بین ایران و کشورهای منتخب دارد.https://jiba.tabrizu.ac.ir/article_9067_8b4928cc855dc2240802df60ad621f07.pdfدانشگاه تبریزنشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی2588-50572220190622Islamic Banking Agreements and Business Environment in Iranعقود بانکداری اسلامی و فضای کسب و کار در ایران2141907810.22034/jiba.2019.9078FAعلیشاهین پورعلوم اقتصادی- سیاست اقتصادی، تحصیلات تکمیلی علوم اجتماعی، دانشگاه آتاترک، ارزوروم، ترکیه.
مربی، گروه اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد عجبشیر، عجبشیر ایران.کرمکارابولوتگروه اقتصاد- سیاست اقتصادی، دانشکده اقتصاد و علوم اداری، دانشگاه آتاترک، ارزروم، ترکیهJournal Article20190512The business environment is the conditions or environment except that the company manager or owner has the authority to change. This environment contains a wide variety of variables. It includes macroeconomic variables such as exchange rate, inflation, loan rates, international environment such as the country's positive or negative political conditions, the administrative environment, the quality of administrative services, the health of the administrative apparatus, the speed of work and the level of security. The main aim of the study is to investigate the effect of Islamic banking contracts on the business environment in Iran. In order to collect data and information about the variables in the model, Iranian Central Bank and World Bank website were used in this study. The Auto Regressive Distributed Lag (ARDL) approach was used to estimate the model between 1999-2017. According to the research findings, Karzol Hasaneh contracts, Exchange contracts and partnership contracts have positive and significant impact on business environment in both short and long term. In addition, the Human Development Index and Foreign Direct Investment (FDI) have a positive impact on business environment in both short-term and long-term. The negative impact of inflation has been determined in the short and long term business environment in the country. Based on the estimation of the Error Correction Model (ECM), the short-term imbalances of the dependent variable decrease by 54% and move towards long-term equilibrium.فضای کسب و کار مجموعه شرایط و محیط بیرون از بنگاه است که مدیر یا مالک بنگاه قدرت تغییر آن را ندارد. این فضا طیف گستردهای از متغیرها را دربر داشته که از آن جمله میتوان به محیط کلان اقتصادی مانند نرخ ارز، تورم، نرخ تسهیلات، محیط بینالمللی مثل شرایط مساعد یا نامساعد سیاسی کشور و محیط اداری آن، کیفیت خدمات اداری، سلامت دستگاه اداری، سرعت انجام امور و میزان امنیت اشاره نمود. هدف اصلی تحقیق حاضر بررسی تاثیر عقود اسلامی بانکی بر فضای کسب و کار در ایران میباشد. برای گردآوری دادهها و اطلاعات مربوط به متغیرهای مدل در این پژوهش از دادههای بانک مرکزی و سایت بانک جهانی بهره گرفته شده است. برای تجزیه و تحلیل دادهها و برآورد مدل نیز از رهیافت خود رگرسیون با وقفههای توزیعی (ARDL) استفاده میشود. یافتههای تحقیق حاکی از تاثیر مثبت و معنیدار مانده تسهیلات قرضالحسنه، مانده تسهیلات قراردادهای مبادلهای و مانده تسهیلات قراردادهای مشارکتی بر فضای کسب و کار هم در کوتاهمدت و هم در بلندمدت بوده است. همچنین شاخص توسعه انسانی و سرمایهگذاری مستقیم خارجی هم در کوتاهمدت و هم در بلندمدت بر فضای کسب و کار تاثیر مثبت داشتهاند. تاثیر منفی تورم هم در کوتاهمدت و هم در بلندمدت بر فضای کسب و کار در کشور اثبات گردیده است. براساس برآورد مدل تصحیح خطا عدم تعادلهای کوتاهمدت متغیر وابسته سالانه به میزان 54% کاهش یافته و به سمت تعادل بلندمدت حرکت میکند.https://jiba.tabrizu.ac.ir/article_9078_b8a6b2d6e000bb8b5cdcaefaa39cbff7.pdfدانشگاه تبریزنشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی2588-50572220190622Understanding the configuration of organizational structures with the emphasis on international mission-oriented organizationفهم پیکربندی ساختارهای سازمانی با تأکید بر سازمان مأموریتمحور بین المللی4363908010.22034/jiba.2019.9080FAاکبربیاتدانشجوی دکتری، گروه مدیریت دولتی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایرانمیثملطیفیدانشیار،گروه مدیریت ،دانشگده مدیریت و معارف،دانشگاه امام صادق،تهران،ایرانمرتضیمرادیاستادیار،گروه مدیریت دولتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانعلیرضااسلامبولچیاستادیار، گروه مدیریت دولتی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایرانJournal Article20190531Choosing the right organizational structure, one of the prerequisites for successful adaptation to international evolution's. This will be possible by continuous design of the organizational structure. Therefore, the present study, with the goal of understanding the design of the configuration of structures with the emphasis of mission-oriented organization. The present research method, Qualitative study which, while reviewing the literature of the subject with the method of thematic analysis, effective criteria were identified using MAXQDA software; and also, using the point of view of 16 experts from University with non-random sampling, with the help of fuzzy Delphi fan, in two steps, through online surveys, 18 criteria for designing the configuration of structures were analyzed and finalized. Data analysis eventually led to the formation of 18 organizing themes and 3 comprehensive themes including stretching, important parts of the organization, types of organization coordination. The results showed that organizational ideology is considered as the most important criterion in designing the configuration of mission-oriented organizationsانتخاب ساختار سازمانی مناسب، یکی از شروط ضروری برای تطبیق موفقیتآمیز با تحولات بینالمللی است؛ که این کار با طراحی مداوم ساختار سازمانی امکانپذیر خواهد شد. لذا پژوهش حاضر، باهدف فهم طراحی پیکربندی ساختارها با تأکید سازمان مأموریتمحور بین المللی انجامشده است. روش پژوهش حاضر، بررسی کیفی است که ضمن بررسی ادبیات موضوع با روش تحلیل موضوعی، معیارهای مؤثر با استفاده از نرمافزار مکسکیودا شناسایی گردید؛ و همچنین، با استفاده از نقطه نظرات شانزده نفر از خبرگان جامعه آماری، دانشگاه با نمونه گیری غیر تصادفی هدفمند، با کمک فن دلفی فازی، در دو مرحله، از طریق نظرسنجی آنلاین، هیجده تا معیار برای پیکربندی ساختارها، تحلیل و قطعی گردید. تجزیهوتحلیل دادهها درنهایت منجر به شکلگیری هیجده تا مضمون سازمان دهنده و سه تا مضمون فراگیر شامل کششها، بخشهای مهم سازمان، انواع هماهنگیهای سازمان شد. نتایج نشان دادند که ایدئولوژی سازمانی بهعنوان مهمترین معیار در طراحی پیکربندی سازمانهای مأموریتمحور بین المللی استhttps://jiba.tabrizu.ac.ir/article_9080_f25868a8abab11d1b361d34fb22628c9.pdfدانشگاه تبریزنشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی2588-50572220190622Impact of creative climate and customer knowledge management on organizational resilience; evidence from the exporters of the Iranian food industryاثر جو خلاق و مدیریت دانش مشتری بر تابآوری سازمانی در شرکت های صادراتی6593907510.22034/jiba.2019.9075FAامیراصلانی افراشتهکاندیدای دکتری مدیریت بازاریابی دانشگاه علامه طباطبائیزهرهدهدشتی شاهرخدانشیار و مدیر گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایرانJournal Article20190429This study aims at determining the relationship between creative climate, customer knowledge management, innovation capabilities and their impact on organizational resilience. The statistical population is the managers of the food industry exporting companies with their central offices in Tehran. 90 Structured questionnaire based on literature was administered to the target statistical sample. Simple random sampling method is used. Validity and reliability of the questionnaire were established using face and construct validity as well as Cronbach's alpha. To analyze the data and to test the research hypotheses, structural equation modeling using Smart PLS software is used. The results indicate that creative climate has a significant positive impact on innovation capabilities and organizational resilience and customer knowledge management is found an effective factor in innovation capabilities. Innovation capabilities is also found a predictor variable having a significantly positive impact on organizational resilience.<br />Keywords: creative climate, customer knowledge management, innovation capabilities, organizational resilienceهدف از این پژوهش بررسی رابطه ی بین جو خلاق، مدیریت دانش مشتری، قابلیت های نوآوری و تأثیر آن ها بر تاب آوری سازمانی است. جامعه آماری، مدیران شرکت های صادرکننده صنایع غذایی هستند که دفتر مرکزی آن ها در استان تهران واقع شده است. برای جمع آوری داده ها، پرسش نامه ای ساختمند براساس پیشینه پژوهش تنظیم شده است که با روش نمونه گیری تصادفی ساده، تعداد 90 پرسشنامه به طور کامل پاسخ داده شده و مبنای تحلیل این پژوهش قرار گرفته است. روایی و پایایی پرسشنامه مذکور به ترتیب با استفاده از روایی صوری و روایی سازه و نیز محاسبه آلفای کرونباخ مورد بررسی قرار گرفته است. بعلاوه برای تحلیل دادهها و آزمون فرضیههای پژوهش از مدل سازی معادلات ساختاری با بهره گیری از نرمافزار پی ال اس استفاده شده است. یافتههای پژوهش نشان می دهد که جو خلاق بر قابلیت های نوآوری و تاب آوری سازمانی اثری مثبت معنادار دارد و مدیریت دانش مشتری به عنوان عاملی مؤثر بر قابلیت های نوآوری شناخته می شود. قابلیت های نوآوری نیز به عنوان یک متغیر پیش بین، بر تاب آوری سازمانی تأثیر مثبت معنادار دارد.<br />واژه های کلیدی: جو خلاق، مدیریت دانش مشتری، قابلیت نوآوری، تاب آوری سازمانیhttps://jiba.tabrizu.ac.ir/article_9075_1924bb883ca181f4091f9b6f2014e9c5.pdfدانشگاه تبریزنشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی2588-50572220190622Presentation of Structural Equation Model for Sustainable Development of Business Cluster in Iran based on the Strengthen of Export Positionارائه مدل معادلات ساختاری توسعه پایدار خوشه های کسب و کار در ایران با رویکرد تقویت جایگاه صادراتی95116911610.22034/jiba.2019.9116FAمحمدکریمی زارچیدکتری مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، تهرانمحمد رضافتحیاستادیار گروه مدیریت صنعتی و مالی، دانشکده مدیریت و حسابداری، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایرانمهدینصراللهیاستادیار گروه مدیریت صنعتی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایرانJournal Article20190506Sustainable development of business cluster is one of the most effective approaches to developing small and medium industries. In our country, there is not a comprehensive model of sustainable business cluster development. This is despite the fact that many successful experiences in the development of clusters have been achieved that, while fitting with the native conditions and the business environment in our country, has led to sustainable development in various clusters. Therefore, the present research seeks to provide a model for the sustainable development of business clusters by applying the theory of data base and modeling of structural equations. In order to collect the required data, 18 of the development perpetrators were interviewed. The sampling method was theoretical sampling method. Following the coding steps, the final model of the research was obtained. The model derived from the Fundamentals Data Theory Method was tested using structured equation method to model the model in other clusters and ensure its reliability. The scrolling results of the model illustrate the complete validation of the model derived from the data theory method. The results of the research show that in order to develop sustainable business clusters, a systematic and comprehensive view should be taken that the model presented in this study, while having a systematic and comprehensive approach, will be successful in developing the resulting clusters. It is tailored to the business environment and conditions in our country and a native and functional model.توسعه پایدار خوشه های کسب و کار، یکی از رویکردهای بسیار کارآمد در توسعه صنایع کوچک و متوسط می باشد. در کشور ما در این زمینه، یک مدل جامع و سیستمی وجود ندارد. این درحالی است که بسیاری از تجربیات موفق در مسیر توسعه خوشه ها به دست آمده است که ضمن متناسب بودن با شرایط فضای کسب و کار در کشور، منجر به توسعه پایدار در خوشه های مختلف شده است. از این رو، تحقیق حاضر به دنبال آن است که با بکارگیری روش تئوری داده بنیاد و مدل سازی معادلات ساختاری، مدلی را به منظور توسعه پایدار خوشه های کسب و کار ارائه دهد. به منظور گردآوری داده های مورد نیاز، از 18 نفر از عاملین توسعه مصاحبه به عمل آمد. روش نمونه گیری مورد استفاده، نمونه گیری نظری بود. پس از انجام مراحل کدگذاری، مدل نهایی تحقیق حاصل شد. مدل حاصل از روش تئوری داده بنیاد، به منظور پیمایش مدل در سایر خوشه ها و اطمینان از تایید بودن، با روش معادلات ساختار یافته مورد آزمون قرار گرفت. نتایج پیمایش، حکایت از تأیید کامل مدل حاصل از روش تئوری داده بنیاد داشت. نتایج تحقیق نشان می دهد که به منظور توسعه پایدار خوشه های کسب و کار، باید دیدگاه سیستمی و جامع حاکم باشد که مدل ارائه شده در این تحقیق، ضمن داشتن رویکرد سیستمی و جامع، از تجربیات موفق در توسعه خوشه ها حاصل شده است و متناسب با شرایط و فضای کسب وکار در کشور ما و یک مدل بومی و کاربردی می باشد.https://jiba.tabrizu.ac.ir/article_9116_1ff703a256abce1009f902ef1ca338ce.pdfدانشگاه تبریزنشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی2588-50572220190622"Internationalization at home", a new strategy for the development and prosperity of tourism businesses."بینالمللیسازی در خانه"، راهبردی نوین برای توسعه و رونق کسبوکارهای گردشگری117143911810.22034/jiba.2019.9118FAعمرانحیدریدانشجوی دکتری، گروه کارآفرینی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.داودثمریدانشیار، گروه کشاورزی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایرانمرتضیموسی خانیاستاد، گروه مدیریت، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.بهاربیشمیاستادیار پژوهشی، گروه گردشگری، پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، تهران، ایران.Journal Article20190515Abstract<br />In recent decades, tourism possessed a unique stance in the economic development of countries. It has improved the indicators of the social justice and promoted living standards and the welfare of the communities, in addition to influencing the production and employment processes.Tourism prosperity and the development of the related businesses, in addition to domestic markets, require the introduction and presence in diverse foreign markets (regional and global). Internationalization in the tourism industry can lead to the introduction, development and prosperity of tourism in the country. Consequently, in addition to leaving the economy of a single product, has significant impacts on improving the economic situation of individuals, society and the country. This descriptive-analytic research has been conducted to identify different models of the internationalization of businesses, and to provide the best method for the internationalization of tourism business. For this purpose, various studies and internationalization models were identified through studies and investigation of the literature. Implementation of the findings (models and theories), the development of the categories and then their analysis were carried out using MAXQDA software. The results of the research show that the internationalization of business strategies are based on exports and presence in foreign markets; and the indicators introduced in these methods are not suitable for the internationalization of the tourism industry and for providing the foreign tourists with services and products. Instead, it requires focusing on the domestic perspective and presenting a new strategy.چکیده<br />در دهههای اخیر، گردشگری، جایگاه ویژه و منحصر به فردی در توسعة اقتصادی کشورها داشته و علاوه بر تاثیرگذاری بر فرآیند تولید و اشتغال، باعث بهبود در شاخصهای عدالت اجتماعی و ارتقای سطح زندگی و افزایش رفاه جامعه نیز شده است. رونق ﮔﺮدﺷﮕﺮی و توسعه کسبوکارهای مرتبط، بدلیل تاثیرگذاری در توسعه اقتصادی کشور، علاوه بر بازارهای داخلی، نیازمند معرفی و حضور در ﺑﺎزارهای متنوع خارجی (منطقهای و جهانی) است. بینالمللیسازی در صنعت گردشگری از جمله موارد موثر در سیاستگذاری و توسعه راهبردی این صنعت مهم است که می تواند موجب معرفی، توسعه و رونق گردشگری در کشور شده و به تبع آن علاوه بر خروج از اقتصاد تک محصولی، تاثیر بهسزایی در بهبود وضع اقتصادی فرد، جامعه و کشور داشته باشد.این تحقیق که به صورت توصیفی ـ تحلیلی انجام شده، با هدف شناسایی مدلهای مختلف بینالمللیسازی کسبوکارها و ارائه بهترین روش در بین المللیسازی کسبوکارهای گردشگری تدوین شده است. برای دستیابی به این هدف، از طریق مطالعات و بررسی پیشینه تحقیقاتی مختلف، انواع نظریهها و مدلهای بینالمللیسازی شناسایی گردید و با استفاده از نرمافزار MAXQDA، پیادهسازی یافتهها (مدلها و نظریهها)، تکوین مقولهها و سپس تجزیه و تحلیل آنها، انجام شد.نتایج حاصل از تحقیق نشان میدهد که راهبردهای بینالمللیسازی کسبوکارها، مبتنی بر صادرات و حضور در بازارهای خارجی است و شاخصهای معرفی شده در این روشها، مناسب برای بینالمللیسازی صنعت گردشگری و عرضه خدمات و محصولات آن به گردشگر خارجی نمیباشد بلکه نیازمند تمرکز بر چشمانداز درونی و ارائه راهبرد جدید است.https://jiba.tabrizu.ac.ir/article_9118_061c9c5304cc996373e9e3aa9fa47800.pdfدانشگاه تبریزنشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی2588-50572220190622An Analysis of the Motivating and Barring Factors of International Strategic Collaboration of New Technology-Based Firms (Case study: Iranian and German Biotechnology Companies)تحلیلی بر عوامل انگیزاننده و بازدارنده همکاری های راهبردی بینالمللی شرکتهای دانشبنیان (مورد مطالعه: شرکتهای زیست فناور ایرانی و آلمانی)145169906510.22034/jiba.2019.9065FAاردشیرزمانیاستاد مدعو دانشگاه تهران0000-0001-7922-7109محمدحسینرحمتیاستاد دانشکده مدیریت پردیس فارابی دانشگاه تهرانحسامزندحسامیاستادیار/ دانشگاه آزاد اسلامیحمیدرضایزدانیاستادیار/دانشگاه تهرانJournal Article20190513After JCPOA the development of collaboration between Iranian and European NTBFs was considered by policymakers. Germany was one of the countries who were impressive in this collaboration. But many factors affect the development of these collaborations. The consequence of this research is the analysis of influence factors on the development of international strategic collaboration among Iranian and German Biotech companies. Since Bio companies were studied in this research, the strategy of this research was to select the multi-case study, and the approach of this research is fundamental-practical. The tool used in this research was interviewed, and the researcher interviewed 19 experts in the biotechnology industry in Iran and Germany. So this makes the study, cross-border research. The results of the qualitative content analysis demonstrated that according to the frequency of the experience of the interviewer, in the international scope, the international sanction is the most effective barrier and in domestic dimension, the number of institutions is the most effective barrier. Also, the factor of development of market and development and improvement of technology are the two most effective motivating factors. Use of special accounts and mechanisms to resolve the foreign currency problem, identify a specific institute in the international affairs of biotech companies, and create a union to integrate the resource of biotechnology companies before facing the internationalization issues. These are the suggestions that can help the bio-industry policymakers based on research findings.بعد از برجام توسعه همکاری میان شرکتهای دانش بنیان ایرانی و اروپایی مورد توجه سیاستگذاران قرار گرفت. یکی از کشورهایی که استقبال مناسبی در این همکاریها داشت کشور آلمان بود. اما عوامل انگیزاننده و یازدارنده متعددی بر توسعه این همکاریها اثرگذار هستند. هدف این پژوهش تحلیل همین عوامل بر توسعه همکاریهای راهبردی بینالمللی شرکتهای زیست فناور ایرانی و آلمانی است. از آنجایی که شرکتهای زیست فناور مورد مطالعه قرار گرفتند، راهبرد این پژوهش مطالعه چند موردی انتخاب گردید و از نظر رویکرد، رویکرد این پژوهش بنیادی-کاربردی است. ابزار مورد استفاده در این پژوهش مصاحبه بود و پژوهشگر اقدام به مصاحبه با 19 نفر از خبرگان صنعت زیستفناوری مقیم ایران و آلمان نمودهاست و از این حیث این پژوهش یک پژوهش فرا مرزی محسوب میشود. نتایج حاصل از تحلیل محتوای کیفی نشان داد که براساس فراوانی نظر مصاحبهشوندگان تحریمهای بین المللی اثرگذارترین عامل بازدارنده در بعد بینالمللی و عامل تعدد نهادهای اثرگذارترین عامل بازدارنده در بعد داخلی هستند. همچنین عامل توسعه بازار و عامل توسعه و بهبود فناوری اثرگذارترین عوامل انگیزاننده هستند. استفاده از حسابها و سازوکارهای مالی ویژه برای رفع مشکل ارزی، مشخص کردن یک نهاد متولی در امور بین الملل شرکتهای زیست فناور و ایجاد اتحادیهای به منظور یکپارچه کردن توان شرکتهای زیست فناور پیش از مواجه با بازارهای بینالمللی از جمله پیشنهادهایی است که بر اساس یافتههای پژوهش می-تواند به سیاستگذاران این حوزه یاری رساند.https://jiba.tabrizu.ac.ir/article_9065_e329e00395eaa409de0e0f4ea394b665.pdf